Nederland is volgens Mark Rutte een teer bezit van ons allemaal. Iets moois om te beschermen en mooier te maken. Want het kan ook kapot. Rutte beschrijft eigenlijk hoe een democratie werkt. Hij spreekt over meerderheden en compromissen. Misschien is het goed dat Rutte zich realiseert dat er een aantal belangrijke kenmerken horen bij een democratie. Eentje daarvan is dat er vrije media zijn. Een andere belangrijke grondslag is het betalen van belasting.
Google en Facebook dragen daarentegen net zoveel bij aan een pluriform Nederlands aanbod als Frank Masmeijer aan een cocaïnevrije maatschappij. Dus als Rutte de democratie wil blijven stutten, moet hij met zijn ministers Slob en Hoekstra in 2019 eens heel snel aan de slag om de voorwaarden te scheppen voor een gezond Nederlands medialandschap. Een landschap waarin de markt wordt gedefinieerd op basis van gelijke kansen. En waar grote techpartijen worden gewezen op hun verantwoordelijkheid van het grote bereik dat ze hebben. Door gewoon belasting te betalen en bij te dragen aan professionele Nederlandse content. Anders is het vaasje van Rutte binnen enkele jaren een dikke vette urn gevuld met het as van de partijen die Nederlandse content produceerden.
Column Adformatie 2 januari 2019
Een stelletje stakende bekeurende flitsende bromsnorren waren het bij de politie. Totdat Ellie kwam.
Kan het stuk in 2018? De grote techgiganten zoals Google, Amazon, Apple en Facebook zijn een toenemende bedreiging als het gaat om democratie, privacy en competitie. Is deze macht te breken? In Brussel denken ze van wel. Waar Manneke Pis een jongetje was die een brandend lont heeft uitgeplast om het opblazen van de stadswallen te voorkomen, heeft Brussel nu Margarethe Verstager, Eurocommissaris van mededinging. Zij probeert het opblazen van de democratie in Europa te voorkomen. Machtsmisbruik van Google dat via het eigen Shopping product zijn concurrenten vermoordt of het sluizen van miljarden aan belastinggeld van Apple en Google naar Bermuda wordt door Verstager niet getolereerd. Ook wil ze dat er meer verantwoordelijkheid genomen wordt bij verspreiden van nepnieuws en wil ze inzicht in hoe de algoritmen werken.
Wat is een kind zonder moeder? Niets. En daarom werd twee jaar geleden Alphabet opgericht. Met de bedoeling moederbedrijf te zijn voor Google inc en alle andere Google ‘bets’ zoals Nest Labs en Google Fiber. De moeder zorgt ervoor dat elk van de kinderen wendbaar is, genoeg geld heeft en zich zodoende beter kan ontwikkelen.De naam Alphabet is volgens oprichter Larry Page gekozen omdat het een verzameling letters is die taal vertegenwoordigt. En taal is een van de belangrijkste innovaties van de mensheid en bovendien de kern van hoe er wordt geïndexeerd in Google Search. Bijkomende woordspeling is Alpha-bet. Alpha staat voor een bovengemiddelde return on investment. Onlangs werd er in Nederland ook een nieuw moederbedrijf gelanceerd; het enige echte Nederlandse mediabedrijf op schaal. Oprichter John de Mol lanceerde hoogstpersoonlijk Talpa Network. En ook daaronder een horde kinderen: van SBS tot de radiozenders Veronica, Sky, Radio 10 en 538 tot en met een nieuwe digitale overname op het e-commercefront. De belofte van de Talpa-portfolio voor adverteerders bestrijkt een geheel mediaplan, van awareness tot conversie, te verkrijgen aan één loket. Waar de letters centraal staan bij Alphabet, zijn het de cijfers bij Talpa. Het logo met stippen heeft de vorm van het toetsenbord op de mobiele telefoon. Daarnaast vormen ze de T van Talpa. Hebben we hier dan te maken met een wedstrijdje van de cijfers tegen de letters?Internationale technologiebedrijven als Alphabet zeggen zich vooral met technologie bezig te houden. Ze leggen pijplijnen aan die content bereik kunnen geven. Talpa Network houdt zich voornamelijk bezig met het maken van content die de Nederlandse consument recht tussen de ogen en oren moet raken.En geeft daarbij aan om flink door te investeren, in tegenstelling tot veel andere ‘lokale’ mediabedrijven. Bovendien innoveren ze in businessmodellen die gaan over revenue share en intellectueel eigendom. De absolute sleutel tot succes daarbij is dat ze met hun content directe toegang tot consumenten houden. Dat ze killer apps bouwen. En slimme allianties. Desnoods met de tot nu toe onwillige distributiepartijen KPN en Ziggo. En zelfs ook samenwerken met de Chinese en Amerikaanse giganten die nu al wereldwijd meer dan 80 procent van de mobiele inkomsten binnenhalen. Goed als dat lukt, dan is er een kans dat gezonde marktwerking blijft bestaan. Dat er ruimte is voor cijfers én letters.
Boem! Als een donderklap bij heldere hemel werd een nieuwe STER-beleid bij mediabureaus en adverteerders naar binnen geslingerd. En direct daarna in de publiciteit gebracht. En zoals het een goed verlengstuk van een ambtenarenapparaat betaamt, werd er natuurlijk niet vooraf met de STER-klanten gesproken over de nieuwe voornemens. Klantfocus is zo anno 1985. Commercieel beleid bespreek je in de pers, niet met je klanten vindt de STER. Het nieuwe beleid van de STER houdt onder meer in dat de reguliere 15% bureaukorting wordt opgeheven en in de prijs wordt verwerkt. Dat is op zich niet zo’n probleem, ware het niet dat het onhandig is dat niet de hele markt dat doet. Daarnaast is de timing ongelukkig. Adverteerders en bureaus moeten nu voor einde jaar contracten en systemen aanpassen voor alleen de STER. Maar de aanpassing die het meest verraste is dat bij de STER elke adverteerder, ongeacht het volume, dezelfde prijs gaat betalen. Grote bedrijven als Ahold en Procter & Gamble gaan hetzelfde betalen als de fietsenmaker op de hoek. Daarnaast wordt de jaarlijkse volumekorting aan bureaus, die grotendeels naar adverteerders terug gaat, ook gestopt.Inmiddels laten eerste berekeningen zien dat grote bedrijven flink de dupe zijn en een prijsstijging voor de kiezen krijgen die double digit is op radio en televisie. Want de STER zegt: de NPO is van en voor iedereen. Die grote adverteerders gaan uiteraard gewoon op zoek naar alternatieven. Dat kunnen andere commerciële zenders zijn. Maar een groot gedeelte zal naar onlinevideo verdwijnen. Want daar verhuizen die reguliere eyeballs al hard naar toe. En de partijen die het meeste zullen profiteren zijn Facebook en Google gezien hun enorme bereik. De Amerikanen hebben vast een grote taart naar de STER gestuurd. Media-inkoper de Bruijn van Magna gaf onlangs op een IAB sessie aan dat er ook nog wat STER miljoenen naar Out of Home kunnen verhuizen.De geluiden in de markt zijn dat de uitwijkende adverteerders de STER weleens 50 miljoen euro kan gaan kosten in 2018. Het grappige is dat er in de rijksbegroting uitgegaan wordt van een opbrengst van 206 miljoen euro volgend jaar. Dat terwijl de STER in 2016 al op slechts 186 miljoen bleef steken met dezelfde doelstelling. Tel dan naast dat gewaagde commercieel beleid de afnemende kijktijd en een Oranje-loos WK op en dan zou je toch zeggen dat daar mensen op het ministerie van OCW en van de NPO daar zwetend van wakker moeten liggen ’s nachts. Wordt dat gapende gat in de begroting bijgelapt door de nieuwe regering, ofwel de belastingbetaler? Of moeten de productiekosten van programma’s drastisch omlaag en moet er wellicht een hele zender verdwijnen?Het is moeilijk voor te stellen dat dit de STER gaat helpen. En de vraag is wat de bijnaam van de kersverse STER directeur Frank Volmer na volgend jaar gaat worden, Kamikaze-Frankie of Pump-up-the-volume Volmer?
Bijna 300 jaar. Dat is opgeteld zo’n beetje de leeftijd van de RTL-directie. Dat is een gemiddelde leeftijd van rond de vijftig. Nou kan een beetje ervaring geen kwaad. Maar je wilt ook aansluiting houden bij een nieuwe generatie, anders sterf je langzaam af. Laat RTL nou de zendergroep zijn die juist in de leeftijdsgroep 20 tot 34 jaar de afgelopen maanden de meeste kijkers verliest. Nou heeft
Kleurrijke reclamemannen zijn helaas uitgestorven vandaag de dag. Af en toe krijgt er eentje nog een stuiptrekking en komt dan weer even bovendrijven. Zo ook Don Schothorst, die als oude reclameman een boek heeft geschreven over zijn verslavingen. En passant meldt Schothorst in dat boek dat hij ‘Melk, de Witte Motor’ en ‘Het Zwitserlevengevoel’ verzonnen heeft. Er is echter maar een witte motor waar Schothorst echt verstand van heeft. En dat is die in poedervorm. Dat heeft hem aardig in de war gebracht door de jaren heen. De door deze witte motor gesloopte hersenen zijn er waarschijnlijk de oorzaak van dat hij twee Linkedin profielen heeft aangemaakt. Daar is op de te lezen dat Don Schothorst vanaf 1968 zo’n vijfentwintig jaar in de reclame heeft doorgebracht. Hij deed dat bij PRAD, Y&R, Ogilvy&Mather, IPG, Campbell Ewald om te eindigen met een eigen bureau met de naam Schothorst & Partners. Ook is in dit profiel terug te lezen dat het een echte accountman was. Account Executive, Account Director, Client Services Director, hij is het allemaal geweest. Over het algemeen verzonnen accountmensen in de jaren zeventig en tachtig alleen torenhoge begrotingen voor klanten. Maar een reclamecampagne verzinnen kwam niet vaak voor. Desalniettemin eigent “De Don” zich in het boek grote reclame ideeën toe. En daarmee schiet een groot deel van de creatieve industrie flink in de stress. Want in de jaarboeken van de ADCN is toch heel duidelijk te lezen wie wel die mooie ideeen heeft bedacht. Dus zijn er een aantal reclamecoryfeeen uit die tijd opgestaan die niet zo doorgesnoven zijn. Creatieven als Walvisch en Obdeijn proberen de leugenaar te ontmaskeren en publicatie van het boek tegen te gaan. Met als gevolg veel publiciteit in media als De Volkskrant, het AD, de Quote en natuurlijk de Adformatie. Schothorst claimt in zijn boek ook een grote rol hebben gespeeld bij het naar Nederland halen van Pavarotti door Harry Mens. Maar Mens, die waarschijnlijk zelf nooit iets verzonnen heeft, vindt die claim wel prima zo. Kortom, de gepiercde doorgesnoven en met zweepslagen behangen Don kan het nog steeds. Reuring veroorzaken en daarmee gratis publiciteit scoren om spulletjes te verkopen. Ofwel, reclame maken.
Ruud de Langen 